علائم کیست آندومتریوز و تاثیر آن روی زندگی زنان

کیست آندومتریوز گاهی سال‌ها با دردهای شدید قاعدگی، ناراحتی هنگام رابطه جنسی و حتی مشکلات باروری همراه است بدون اینکه فرد علت اصلی این علائم را بداند. این کیست‌ها زمانی ایجاد می‌شوند که بافت شبیه به دیواره داخلی رحم در خارج از رحم رشد کند و به مرور باعث التهاب و چسبندگی شود. بسیاری از خانم‌ها زمانی متوجه این مشکل می‌شوند که دردهای لگنی زندگی روزمره آن‌ها را مختل کرده است از همین رو شناخت علائم، دلایل ایجاد و راه‌های درمان کیست آندومتریوز می‌تواند از پیشرفت بیماری و آسیب به تخمدان‌ها جلوگیری کند که در ادامه بیشتر در مورد آن صحبت می‌کنیم.

علائم آندومتریوز

احتمال دارد فرد با مراجعه به متخصص زنان متوجه شود که به این عارضه مبتلا است و قبل از آن هیچ گونه نشانه‌ای مبنی بر ابتلا به آن مشاهده نکرده باشد بنابراین مراجعه منظم به بهترین متخصص زنان برای بانوان ضروری بوده تا معاینات دقیق وضعیت سلامت رحم مشخصا بررسی شود از جمله مهم‌ترین علائم عبارتند از:

• احساس دردهای لگنی
• تجربه مقاربت های دردناک
• دفع دردناک در طی دوران قاعدگی
• تجربه دردهای شدید قبل و بعد از دوران قاعدگی
• احساس خستگی
• بروز خونریزی های شدید

برای دریافت نوبت از دکتر آزاده مهدیان بهترین متخصص زنان در تهران با شماره مطب تماس بگیرید.

انواع کیست آندومتریوز

کیست آندومتریوز می‌تواند در بخش‌های مختلف لگن و با شدت‌های متفاوت ایجاد شود که محل رشد بافت و میزان پیشرفت بیماری در انتخاب درمان نیز تاثیر زیادی دارد. از انواع این کیست عبارتند از:

آندومتریوز سطحی

در این نوع، ضایعات کوچک روی سطح صفاق یا بخش‌های خارجی لگن ایجاد می‌شوند این ضایعات دردهای خفیف تا متوسط را ایجاد می‌کند که گاهی هم در مراحل اولیه بیماری دیده می‌شود. البته توجه داشته باشید که با وجود کوچک بودن ضایعات برخی بیماران درد قابل توجهی را هم تجربه می‌کنند.

آندومتریوما یا کیست شکلاتی تخمدان

این نوع زمانی ایجاد می‌شود که بافت آندومتریوز داخل تخمدان رشد کند و باعث تشکیل کیست شود داخل این کیست‌ها معمولا مایع تیره‌رنگ جمع می‌شود و به همین دلیل به آن کیست شکلاتی گفته می‌شود، این وضعیت می‌تواند روی کیفیت تخمک و باروری تاثیر بگذارد.

آندومتریوز عمقی

در این حالت، بافت آندومتریوز به عمق بافت‌های لگن نفوذ می‌کند و احتمال دارد که درد روده، مثانه یا رباط‌های اطراف رحم را به همراه داشته باشد. توجه داشته باشید که درد شدید لگنی، درد هنگام دفع یا رابطه جنسی در این نوع بیشتر دیده می‌شود و گاهی درمان پیچیده‌تری را هم نیاز دارد.

آندومتریوز چسبنده

گاهی بیماری باعث ایجاد چسبندگی بین اندام‌های لگنی و رحم می‌شود این چسبندگی‌ها می‌توانند حرکت طبیعی اندام‌ها را مختل کنند و باعث درد مزمن یا ناباروری شوند.

چه افرادی بیشتر در معرض کیست آندومتریوز هستند؟

کیست آندومتریوز در هر خانمی ایجاد می‌شود اما برخی عوامل احتمال ابتلا را افزایش می‌دهند پس شناخت این عوامل می‌تواند به تشخیص زودتر بیماری و جلوگیری از پیشرفت آن کمک کند.

• خانم‌هایی که سابقه خانوادگی آندومتریوز دارند.
• افرادی که قاعدگی‌های دردناک و شدید را تجربه می‌کنند.
• خانم‌هایی که سیکل قاعدگی کوتاه دارند.
• افرادی که خونریزی قاعدگی طولانی‌مدت دارند.
• زنانی که اولین قاعدگی را در سن پایین تجربه کرده‌اند.
• افرادی که بارداری را به تعویق انداخته‌اند.
• خانم‎‌هایی که سابقه ناباروری دارند.
• افرادی که دچار اختلالات هورمونی هستند.
• زنانی که سابقه جراحی‌های لگنی دارند.
• افرادی که درد مزمن لگنی را تجربه می‌کنند.

تاثیر آندومتریوز برروی بارداری

آندومتریوز می‌تواند با ایجاد التهاب، چسبندگی و آسیب به تخمدان‌ها یا لوله‌های رحمی، شانس بارداری را کاهش دهد در بعضی خانم‌ها این بیماری باعث اختلال در آزاد شدن تخمک یا سخت‌تر شدن لانه‌گزینی جنین می‌شود البته توجه داشته باشید که شدت تاثیر آندومتریوز بر باروری به میزان پیشرفت بیماری بستگی دارد.

با وجود این مشکل، بسیاری از خانم‌های مبتلا به آندومتریوز همچنان امکان بارداری دارند، به‌خصوص اگر بیماری زود تشخیص داده شود و درمان مناسب انجام گیرد. در برخی موارد، جراحی یا درمان‌های کمک‌باروری می‌تواند احتمال بارداری موفق را افزایش دهد و از عوارض بیشتر جلوگیری کند.

آندومتریوز چطور تشخیص داده می شود؟

تشخیص آندومتریوز معمولا با بررسی علائم بیمار و معاینه لگنی آغاز می‌شود یعنی پزشک درباره دردهای قاعدگی، درد لگن، مشکلات باروری و سابقه پزشکی سوال می‌پرسد تا احتمال بیماری را ارزیابی کند.

بعد از آن هم احتمال دارد سونوگرافی یا MRI برای بررسی وجود کیست آندومتریوز و میزان درگیری لگن انجام شود با این حال، دقیق‌ترین راه تشخیص، لاپاراسکوپی است که در آن پزشک با دوربین مخصوص داخل لگن را مشاهده می‌کند و در صورت نیاز نمونه‌برداری انجام می‌دهد.

کیست اندومتریوز چگونه درمان می‌شود؟

توجه داشته باشید که درمان کیست آندومتریوز به شدت علائم، اندازه کیست، سن بیمار و وضعیت باروری بستگی دارد در موارد خفیف، پزشک داروهای هورمونی یا مسکن تجویز می‌کند تا درد کنترل شود و رشد ضایعات کاهش پیدا کند، این درمان‌ها می‌توانند علائم را تا حد زیادی کاهش دهند.

اگر کیست بزرگ باشد یا باعث درد شدید و ناباروری شود شاید نیاز به انجام جراحی باشد در بسیاری از موارد، لاپاراسکوپی برای خارج کردن کیست و چسبندگی‌ها انجام می‌شود تا آسیب کمتری به تخمدان وارد شود انتخاب نوع درمان باید با توجه به شرایط هر بیمار و نظر پزشک انجام گیرد.

در این ویدیو جراحی کیست آندومتریوز توسط دکتر آزاده مهدیان را مشاهده می‌کنید؛ از نحوه خارج کردن کیست تا جزئیات دقیق جراحی که می‌تواند به درک بهتر روند درمان کمک کند.

سوالات متداول کیست آندومتریوز

در نهایت…

کیست آندومتریوز می‌تواند با دردهای لگنی، اختلال در قاعدگی و مشکلات باروری همراه باشد و در صورت بی‌توجهی، کیفیت زندگی فرد را تحت تاثیر قرار دهد. تشخیص به‌موقع و انتخاب درمان مناسب نقش مهمی در کنترل علائم و جلوگیری از پیشرفت بیماری دارد. آگاهی از نشانه‌ها، عوامل خطر و روش‌های درمانی کمک می‌کند بیماران سریع‌تر برای بررسی و درمان اقدام کنند و شانس حفظ سلامت باروری و کاهش عوارض افزایش یابد.